Insitutie Boek 4 – De genademiddelen 4.11 – Kerkelijke rechtspraak 4.11.10 – Het toe-eigenen van de zwaardmacht

4.11.10 – Het toe-eigenen van de zwaardmacht

Er is geen twijfel aan dat de roomsen vanaf een klein begin stap voor stap zover gekomen zijn. Ze konden immers niet meteen met de eerste stap zo hoog opklimmen. Het ene moment verhieven ze zich sluw en met slinkse streken, stiekem, zonder dat iemand zag aankomen dat het zou gebeuren voordat het gebeurd was. Een ander moment persten ze bij een gunstige gelegenheid de vorsten extra macht af door hen schrik aan te jagen en te bedreigen. En nog een ander moment zagen ze dat de vorsten het niet erg vonden om iets weg te geven en maakten ze misbruik van die dwaze en onbezonnen toegeeflijkheid.

Vroeger lieten de vromen de bisschop oordelen als er een meningsverschil was ontstaan. Aan zijn integriteit twijfelden ze niet en zo konden ze voorkomen dat ze moesten gaan procederen. De bisschoppen kregen in het verleden vaak te maken met zulke oordelen, ook al waren ze daar zelf niet blij mee. Augustinus getuigt dat ergens. Maar om te voorkomen dat de partijen een rechtszaak zouden beginnen, namen ze deze last toch met tegenzin op zich. Dit vrijwillig vellen van een oordeel had niets te maken met de juridische processen voor de wereldlijke rechter. Toch hebben de pausgezinden er gewone rechtspraak van gemaakt.

Korte tijd later raakten steden en landen door verschillende problemen in het nauw. Toen stelden zij zich onder de hoede van de bisschoppen, om door hun trouw te worden beschermd. Maar zij hebben zich met een wonderlijke handigheid in plaats van beschermers, meesters gemaakt.

Niemand kan ontkennen dat ze het grootste deel van hun macht gekregen hebben dankzij wilde oproeren. En verschillende motieven hebben de vorsten ertoe aangezet uit eigen beweging de rechtspraak aan de bisschoppen te geven. Hun toegeeflijkheid lijkt misschien wel vroom. Toch was die vrijgevigheid verkeerd en hebben ze daarmee niet goed voor de belangen van de kerk gezorgd. Want op die manier hebben ze de oude en echte tucht bedorven. Sterker nog, om de waarheid te zeggen, ze hebben die volledig vernietigd. En de bisschoppen hebben deze goedheid van de vorsten misbruikt voor hun eigen voordeel. Alleen al door dat ene voorbeeld hebben ze voldoende bewezen dat ze helemaal geen bisschoppen zijn. Want als ze maar een vonkje gehad hadden van de geest van de apostelen, zouden ze ongetwijfeld geantwoord hebben met de woorden van Paulus dat de wapens voor onze strijd niet vleselijk, maar geestelijk zijn. 2 Korinthiërs 10:4 Maar meegesleurd door hun blinde begeerte hebben ze zichzelf, hun opvolgers en de kerk bedorven.

Deze moderne vertaling van de Institutie van Johannes Calvijn heb ik tussen 2013 en 2018 paragraaf voor paragraaf op deze website geplaatst. In 2019 heb ik bovendien een gedrukte versie en een e-bookversie uitgegeven.

Gerrit Veldman

Reageren

Schrijf hier je reactie.
Vul hier alsjeblieft je naam in

Johannes Calvijnhttp://institutie.gerritveldman.nl
De reformator Johannes Calvijn leefde van 1509 tot 1564. In 1536 verscheen de eerste versie van zijn Institutie, oftewel Onderwijs in de christelijke godsdienst. Vervolgens breidde hij het boek een aantal keer fors uit, tot in 1559 de definitieve versie verscheen.

Als je deze website bezoekt, worden er cookies op je apparaat geplaatst. Cookies die nodig zijn om deze site goed te laten werken of om anonieme statistieken bij te houden, worden altijd geplaatst. Maar voor cookies die gebruikt worden om jouw surfgedrag te registreren, moet je eerst toestemming geven. Meer informatie.

FunctionalOur website uses functional cookies. These cookies are necessary to let our website work.

AnalyticalOur website uses analytical cookies to make it possible to analyze our website and optimize for the purpose of a.o. the usability.

Social mediaOur website places social media cookies to show you 3rd party content like YouTube and FaceBook. These cookies may track your personal data.

AdvertisingOur website places advertising cookies to show you 3rd party advertisements based on your interests. These cookies may track your personal data.

OtherOur website places 3rd party cookies from other 3rd party services which aren't Analytical, Social media or Advertising.