Insitutie Boek 2 – God als verlosser in Christus 2.2 – De onvrijheid van de wil 2.2.20 – Geestelijke dingen kunnen alleen begrepen worden dankzij de Geest

2.2.20 – Geestelijke dingen kunnen alleen begrepen worden dankzij de Geest

Er mag geen verschil van mening over bestaan dat aan onze natuur alles ontbreekt wat de hemelse Vader aan zijn uitverkorenen geeft door de Geest die ons opnieuw geboren laat worden. Als we daarvan overtuigd zouden zijn, zou er op dit punt geen reden zijn om te twijfelen. Want de profeet David laat het gelovige volk zeggen: ‘Want bij U is de bron van het leven en in uw licht zien wij het licht.’ Psalm 36:10 De apostel Paulus verklaart hetzelfde: niemand kan zeggen dat Jezus Heer is, behalve door de Heilige Geest. 1 Korinthiërs 12:3 En als Johannes de Doper ziet dat zijn leerlingen verbijsterd zijn, roept hij uit dat niemand iets kan als het hem niet uit de hemel gegeven is. Johannes 3:27

Met die gave bedoelt Johannes de Doper een speciale verlichting, geen algemene gave van de menselijke natuur. Dat blijkt als hij klaagt dat hij met alles wat hij gezegd had om Christus bij zijn leerlingen aan te bevelen, nog niets was opgeschoten. Hij zegt: ‘Ik zie dat woorden niet helpen om de dingen van God tot de mensen te laten doordringen. Ze helpen alleen als de Heer door zijn Geest het begrip geeft.’

Als Mozes het volk hun vergeetachtigheid verwijt, geeft zelfs hij tegelijk aan dat ze Gods mysteries alleen maar konden beseffen als God zelf hun dat gaf. Hij zegt: ‘Jullie hebben met eigen ogen de grote tekenen en wonderen gezien. Maar de HEER heeft jullie geen hart gegeven om ze te begrijpen, geen oren om ze te horen en geen ogen om ze te zien.’ Deuteronomium 29:3-4

Had hij ons niet net zo goed blokken hout kunnen noemen, wat betreft het overdenken van Gods daden? Daarom belooft de HEER via de profeet Jeremia, als een bijzondere genade, dat Hij de Israëlieten een hart zal geven waarmee ze Hem zullen kennen. Jeremia 24:7 Daarmee geeft Hij ongetwijfeld aan dat het verstand van de mens in geestelijke dingen alleen wijs is voor zover het door Hem verlicht is.

Christus heeft dat ook duidelijk bevestigd toen Hij zei dat niemand bij Hem kon komen, behalve degene aan wie zijn Vader het gegeven had. Johannes 6:44-45 Wat? Is Hij dan niet het levende beeld van de Vader, Kolossenzen 1:15 waarin de glans van zijn glorie voor ons is afgedrukt? Hebreeën 1:3 Ja en daarom kon Hij niet beter laten zien dat wij niet de ogen hebben om Gods beeld te zien, al wordt het nog zo duidelijk getoond.

Wat? Is Hij dan niet op aarde neergedaald om de wil van de Vader aan de mensen bekend te maken? Johannes 1:18 En heeft Hij zijn missie niet trouw uitgevoerd? Inderdaad! Maar zijn prediking levert geen enkel resultaat op als de leermeester van het innerlijk, de Geest, niet de weg tot het hart opent. Dus komen bij Christus alleen degenen die het van de Vader gehoord hebben en die het van Hem geleerd hebben.

En wat voor manier van leren en horen is dat dan? Immers dat de Geest door zijn wonderlijke en bijzondere kracht je oren vormt zodat je kunt horen en je verstand zodat je kunt begrijpen.

En om te voorkomen dat dit iets nieuws lijkt, haalt Christus een profetie van Jesaja aan. Jesaja belooft daar dat de kerk vernieuwd wordt. En dan leert hij dat Gods leerlingen degenen zullen zijn die verzameld zullen worden om gered te worden. Jesaja 54:7-13 God voorzegt daar iets dat speciaal voor de uitverkorenen geldt. Daarom staat vast dat Hij het niet heeft over een soort onderwijs waar ook de goddelozen in delen. Dus zit er voor ons niets anders op dan het zo op te vatten dat de toegang tot Gods koninkrijk alleen open staat voor degene wiens verstand door het licht van de Heilige Geest vernieuwd is.

Maar Paulus zegt het nog het duidelijkst van allemaal. Hij behandelt dit onderwerp uitdrukkelijk. Eerst verwijt hij de mensen dat heel hun wijsheid dwaas en nutteloos is. 1 Korinthiërs 1:18-19 Ten slotte concludeert hij dat de natuurlijke mens de dingen van Gods Geest niet kan begrijpen. Want voor hem zijn ze dwaasheid. Hij kan ze niet begrijpen, omdat ze alleen geestelijk te onderscheiden zijn. 1 Korinthiërs 2:14

Wie bedoelt hij met de natuurlijke mens? Ongetwijfeld ieder die vertrouwt op het licht van zijn natuurlijke aanleg. Zo iemand begrijpt volgens mij niets van Gods geestelijke mysteries. Waarom niet? Is dat soms omdat hij zo laks is dat hij er geen aandacht aan schenkt? Nee, zelfs als hij zijn best doet, lukt het hem niet. Want Gods mysteries zijn alleen geestelijk te onderscheiden. Wat betekent dat? Ze zijn volledig verborgen voor het menselijk inzicht. Daarom worden ze alleen zichtbaar als de Geest ze openbaart. En waar de Geest van God zijn licht niet laat schijnen, worden ze dus als dwaasheid beschouwd. Eerder had Paulus verklaard dat de dingen die God bestemd heeft voor degenen die Hem liefhebben het bevattingsvermogen van ogen, oren en verstand te boven gaan. 1 Korinthiërs 2:9 Ja, hij had getuigd dat menselijke wijsheid net een gordijn is dat het verstand verhindert om God te zien.

Wat willen we nog meer? De apostel verklaart dat de wijsheid van deze wereld door God dwaas gemaakt is. 1 Korinthiërs 1:20 Zouden wij die wijsheid dan intelligent genoeg vinden om tot God door te dringen en tot de diepste geheimen van het hemels koninkrijk? Weg met zulke waanzin!

Deze moderne vertaling van de Institutie van Johannes Calvijn heb ik tussen 2013 en 2018 paragraaf voor paragraaf op deze website geplaatst. In 2019 heb ik bovendien een gedrukte versie en een e-bookversie uitgegeven.

Gerrit Veldman

Reageren

Schrijf hier je reactie.
Vul hier alsjeblieft je naam in

Johannes Calvijnhttp://institutie.gerritveldman.nl
De reformator Johannes Calvijn leefde van 1509 tot 1564. In 1536 verscheen de eerste versie van zijn Institutie, oftewel Onderwijs in de christelijke godsdienst. Vervolgens breidde hij het boek een aantal keer fors uit, tot in 1559 de definitieve versie verscheen.

Als je deze website bezoekt, worden er cookies op je apparaat geplaatst. Cookies die nodig zijn om deze site goed te laten werken of om anonieme statistieken bij te houden, worden altijd geplaatst. Maar voor cookies die gebruikt worden om jouw surfgedrag te registreren, moet je eerst toestemming geven. Meer informatie.